Độ Lọc Cầu Thận Ước Tính

Độ lọc cầu thận ước tính (eGFR): chỉ squan trọng đánh gchức năng Thận

Độ lọc cầu thận ước tính (eGFR) là một trong những chỉ số quan trọng giúp đánh giá khả năng hoạt động của thận. Kết quả eGFR hỗ trợ bác sĩ phát hiện sớm bệnh thận mạn, theo dõi tiến triển của bệnh và đưa ra phương pháp điều trị phù hợp. Vậy eGFR là gì, chỉ số này được tính như thế nào và ý nghĩa của từng mức eGFR ra sao? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây.

Độ lọc cầu thận ước tính (eGFR) là gì?

Độ lọc cầu thận ước tính (Estimated Glomerular Filtration Rate – eGFR) là chỉ số phản ánh khả năng lọc máu của thận. Cụ thể, eGFR cho biết lượng máu được hai thận lọc qua các cầu thận trong một phút.

Chỉ số này không được đo trực tiếp mà được tính toán dựa trên nồng độ creatinin trong máu kết hợp với các yếu tố như tuổi, giới tính và công thức tính chuẩn. Đây là xét nghiệm được sử dụng phổ biến trong sàng lọc, chẩn đoán và theo dõi bệnh thận.

Vì sao xét nghiệm eGFR quan trọng?

Nhiều bệnh lý về thận tiến triển âm thầm và hầu như không có triệu chứng ở giai đoạn đầu. Khi chức năng thận suy giảm rõ rệt, người bệnh mới xuất hiện các biểu hiện như phù, mệt mỏi, tăng huyết áp hoặc tiểu bất thường.

Việc đánh giá eGFR mang lại nhiều lợi ích như:

  • Phát hiện sớm bệnh thận mạn.
  • Đánh giá mức độ suy giảm chức năng thận.
  • Theo dõi hiệu quả điều trị các bệnh lý thận.
  • Hỗ trợ điều chỉnh liều thuốc phù hợp với chức năng thận.
  • Đánh giá nguy cơ tiến triển đến suy thận giai đoạn cuối.

Chỉ số eGFR bình thường là bao nhiêu?

Ở người trưởng thành khỏe mạnh, eGFR thường đạt từ 90 mL/phút/1,73 m² trở lên. Tuy nhiên, chỉ số này có xu hướng giảm dần theo tuổi và cần được đánh giá cùng các dấu hiệu tổn thương thận khác.

Bảng phân loại chức năng thận theo eGFR:

eGFR (mL/phút/1,73 m²) Đánh giá chức năng thận
≥ 90 Chức năng thận bình thường hoặc gần bình thường
60 – 89 Giảm nhẹ chức năng thận
45 – 59 Bệnh thận mạn giai đoạn 3a
30 – 44 Bệnh thận mạn giai đoạn 3b
15 – 29 Bệnh thận mạn giai đoạn 4
Suy thận giai đoạn cuối

Lưu ý: Một kết quả eGFR dưới 60 chưa đủ để kết luận mắc bệnh thận mạn. Chẩn đoán cần dựa trên việc chỉ số giảm kéo dài ít nhất 3 tháng hoặc có bằng chứng tổn thương thận như albumin niệu, protein niệu hoặc bất thường trên hình ảnh học.

Những yếu tố ảnh hưởng đến kết quả eGFR

Kết quả eGFR có thể bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, bao gồm:

  • Tuổi tác.
  • Giới tính.
  • Khối lượng cơ.
  • Chế độ ăn giàu thịt trước khi xét nghiệm.
  • Mất nước hoặc mất máu.
  • Mang thai.
  • Một số loại thuốc làm thay đổi nồng độ creatinin trong máu.

Do đó, bác sĩ sẽ luôn kết hợp eGFR với các xét nghiệm khác để đánh giá chính xác chức năng thận.

Khi nào nên thực hiện xét nghiệm eGFR?

Bạn nên kiểm tra eGFR định kỳ nếu thuộc một trong các nhóm nguy cơ sau:

  • Người mắc đái tháo đường.
  • Người bị tăng huyết áp.
  • Người có bệnh tim mạch.
  • Người béo phì.
  • Người trên 60 tuổi.
  • Người có tiền sử gia đình mắc bệnh thận.
  • Người thường xuyên sử dụng thuốc có nguy cơ ảnh hưởng đến chức năng thận.

Việc xét nghiệm định kỳ giúp phát hiện sớm những thay đổi của chức năng thận trước khi xuất hiện triệu chứng lâm sàng.

Image from DOCX

Làm thế nào để bảo vệ chức năng thận?

Để duy trì chức năng thận khỏe mạnh, bạn nên:

  • Kiểm soát tốt huyết áp và đường huyết.
  • Uống đủ nước theo nhu cầu của cơ thể.
  • Hạn chế ăn mặn và thực phẩm chế biến sẵn.
  • Duy trì cân nặng hợp lý.
  • Tập thể dục thường xuyên.
  • Không hút thuốc lá và hạn chế rượu bia.
  • Không tự ý sử dụng thuốc giảm đau hoặc kháng sinh kéo dài nếu không có chỉ định của bác sĩ.
  • Khám sức khỏe và kiểm tra chức năng thận định kỳ.

Kết luận

Độ lọc cầu thận ước tính (eGFR) là chỉ số quan trọng giúp đánh giá chức năng thận và phát hiện sớm bệnh thận mạn. Theo dõi eGFR định kỳ, đặc biệt ở những người có yếu tố nguy cơ, góp phần bảo vệ sức khỏe thận và ngăn ngừa các biến chứng nghiêm trọng. Nếu kết quả eGFR bất thường, người bệnh nên thăm khám chuyên khoa để được tư vấn và điều trị kịp thời.